Episode Transcript
[00:00:09] Speaker A: Σε αυτή την εκπομπή η Ρομίνα έχει κάτι να μας πει για το πώς είναι να είσαι παιδί μεταναστών πρώτης γενιάς στην Ελλάδα του σήμερα.
Και εμείς αφήσαμε ανοιχτά τα μικρόφωνα για να την ακούσουμε.
Ρομίνα, χαίρομαι πάρα πολύ που είσαι εδώ. Εγώ. Έχω πολλά χρόνια να είσαι εδώ.
Σε ευχαριστώ πάρα πολύ που ήρθες.
[00:00:35] Speaker B: Κι εγώ σας ευχαριστώ που με προσκαλέσετε.
[00:00:38] Speaker A: Άλλη μόνο είναι τιμή για μένα να σε έχω εδώ και νομίζω ότι και οι άνθρωποι που θα μας ακούσουν θα καταλάβουν ότι το εννοώ και για ποιους λόγους το εννοώ. Τι θέλεις να μας πεις για σένα.
[00:00:53] Speaker B: Από πού να ξεκινήσω.
Είμαι η Ρωμίνα, είμαι 20 χρονών.
Είμαι μια ταπεινή.
[00:01:05] Speaker A: Πες μας λίγο, είπα ήδη ότι είσαι παιδί πρώτης γενιάς μεταναστών. Μεταναστών από ποια χώρα?
[00:01:13] Speaker B: Από την Αλβανία.
[00:01:15] Speaker A: Οι γονείς σου πότε ήρθαν εδώ?
[00:01:17] Speaker B: Οι γονείς μου ήρθαν το 2001.
[00:01:21] Speaker A: Μάλιστα, ήταν και αυτοί μικροί σε ηλικία όταν ήρθαν.
[00:01:23] Speaker B: Η μαμά μου ήταν 16 και ήρθε μαζί με τα αδέρφια της που ήταν λίγο μεγαλύτερα και ο πατέρας μου κάπως στα 25 για πρώτη φορά νομίζω, ναι.
[00:01:37] Speaker A: Γνωρίστηκαν εδώ, δηλαδή. Οι γονείς σου αναπτυτρέπεται. Όχι.
[00:01:41] Speaker B: Μεγάλωσα σε δύο χωριό και έρωτευτηκαν και μετά αποφασίσανε, έχοντας ήρθει Ελλάδα και κάπως πιο ξεχωριστά, ότι θα κάνω τη ζωή τους εδώ, για ένα καλύτερο μέλλον.
[00:01:53] Speaker A: Για ένα καλύτερο μέλλον. Αυτή είναι η ελπίδα όλων των ανθρώπων που μετακινούνται σε όλο τον κόσμο.
Διάβασα κάπου ότι 30 εκατομμύρια άνθρωποι βρίσκονται καθημερινά σε συνεχή μετακίνηση στον κόσμο.
Δεν μπορώ να τους ονομάσω καν μετανάστες αυτούς τους ανθρώπους. γιατί είναι έκπτωτοι και όλο αυτό έχει προκαλέσει μεγάλη αμηχανία και στους ανθρώπους που βρίσκονται στις χώρες υποδοχής.
Και ίσως αυτή η εκπομπή λιγάκι να καταφέρει να μας μαλακώσει, υπό την έννοια ότι είναι πάντα καλό, όταν είμαστε μπερδεμένοι, αν έχουμε την ευκαιρία να δούμε ένα θέμα πολλές οπτικές, να μας ανοιχτούν μπροστά μας.
και μετά να κατασταλλάξουμε στις σκέψεις μας.
Ρωμίνα, για πες μου λίγο, είπες με την ελπίδα μιας καλύτερης ζωής.
Ποιες ήταν οι συνθήκες που δημιουργούς προκαλούσαν, διαμόρφωναν μια κακή ποιότητα ζωής εκεί όπου ζούσαν.
Ήταν και τα χρόνια άλλες εποχές.
[00:03:05] Speaker B: Ναι. Πρώτα απ' όλα η Ελβανία είχε βγει πριν λίγο από το κομμουνιστικό καθεστώς. Υπήρχε πάρα πολύ φτώχεια.
Οι άνθρωποι δεν πλαινόντουσαν καλά.
Και ιδιαίτερα αυτοί οι οποίοι ήταν κόντρα στο καθεστώς το οποίο προεπίρχε και συνέχιζε να διαονίζεται, να διαονίζονται αυτές οι απόψεις, Δεν είχανε ευκαιρίες για μόρφωση και σίγουρα δεν μπορούσαμε να μιλήσουμε για ισότητα, οπότε και ο πατέρας μου που άνοικε σε αυτή την κατηγορία επέλεξε να ξεκινήσει τη ζωή του από το μηδέν και να βιοποριστή σου μπορεί να επιβιώσει πρώτα απ' όλα, που ήρθε στην Ελλάδα που ήταν και πιο κοντά, είχε και γνωστούς και άρχισε από εκεί.
[00:04:02] Speaker A: Ωραία. Δεν ξέρω αν θέλεις να μας μιλήσεις γι' αυτό, αλλά όταν ένας άνθρωπος αισθάνεται εκκλωβισμένος, ειδικά όταν είναι νέος, αισθάνεται ότι βλέπει μάλλον μελανό το μέλλον μπροστά του, δεν βρίσκει, δεν μπορεί να σκεφτεί διεξόδους, τότε εξωθείτε στη μετανάστευση.
Δεν ξέρω αν θέλεις να μας έτσι εξομολογηθείς.
Με ποιες συνθήκες ήρθε, δηλαδή πώς πέρασε τα σύνορα ο άνθρωπος αυτός, ήταν και ένας νέος άνθρωπος, πόσο μάλλον και η μαμά σου ακόμα πιο νέα. Οι άνθρωποι πώς έβρισκαν αυτή τη διαφυγή, ήταν ανοιχτά τα σύνορα τότε, ήταν κλειστά, σου έχουν εξομολογηθεί κάτι για αυτό το κομμάτι.
[00:04:50] Speaker B: Από όσα θυμάμαι, μου είχαν πει ότι νομίζω ότι τα σύνορα ήταν ανοιχτά, γιατί ήταν και πολύ μεγάλο το κύμα της μετανάστευσης, αλλά επειδή η διαδικασία απόκτησης άδειας διαμονής ήταν πάρα πολύ δύσκολη και υπήρχαν πολλές προϋποθέσεις, Ήταν απολύτως αγαρφιοκρατική και όταν ένας άνθρωπος έρχεται σε μια χώρα που δεν γνωρίζει τη γλώσσα που η αλήθεια είναι πως το περιβάλλον είναι πολύ αφιλόξενο.
[00:05:28] Speaker A: Είπες ότι ήταν αφιλόξενο το έδαφος. Θέλεις να μας πεις πώς αποκαλύπτεται αυτή η απουσία αφιλοξενίας σε έναν άνθρωπο που έρχεται ξένος σε ένα μέρος.
[00:05:45] Speaker B: Πρώτα απ' όλα υπάρχουν εκφράσεις που έχουν μία πολύ... πώς να το πω...
υπονομευτική χρειά.
Μπορεί να είναι ένα βλέμμα, μπορεί να είναι μια απευθείας, ένα σχόλιο, το γεγονός ότι και από μόνο το ότι για να πάρει κάποιος μια αδειοδιαμονή έπρεπε να περάσει μια ολόκληρη εβίσια, να έχει ένσημα, φορολογικές δηλώσεις, ηλικσιαρχικές πράξεις και ούτω καθεξής.
[00:06:24] Speaker A: Είναι βέβαια και ένας τρόπος, ξέρεις ζούμε σε παράξενες εποχές, είναι ένας τρόπος κάποιος που δέχεται μετανάστες να προστατεύσει και το δικό του τόπο ότι ενδεχομένως από κακοποιά στοιχεία, προφανώς ο τόπος κινδυνεύει και από εσωτερικά κακοποιά στοιχεία και ίσως μερικές φορές και περισσότερο. Αλλά πιστεύω ότι αντιλαμβάνεσαι πως δεν είναι κακό οι χώρες υποδοχής να κάνουν αυτούς τους ελέγχους.
Δεν ξέρω τώρα, επειδή στο μάθημα, αν θυμάσαι, είχαμε διδαχθεί και την ανάτοιτα των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και λέγαμε ότι στην Οικουμενική Διακήρυξη των Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων που υπέγραψε ο ΙΕ το 1948, οι άνθρωποι δηλώνεται ότι είναι παντού, όλοι παντού και πάντα ίσοι. Και αυτό γεννά πολλά ερωτηματικά.
Όταν οι άνθρωποι μετακινούνται ή εξακολουθούν, είναι παντού και πάντα ίσοι. Όλοι έχουν τα ίδια δικαιώματα.
Ταυτίζεται όρος δικαίωμα με τον όρο αστική ελευθερία που αναγνωρίζει ένα κράτος στους μετανάστες που υποδέχεται.
Έτσι θα αφήσουμε τα ερωτηματικά να τα σκεφτούμε όλοι.
[00:07:51] Speaker B: Ναι. Να σκεφτούμε στην πράξη πώς γίνεται αυτό τελικά και όχι στη θεωρία.
[00:07:55] Speaker A: Ναι. Ναι, Ρωμίνα μου, να σκεφτούμε στην πράξη. Γιατί τελικά πρέπει να αρχίσουμε να προσπαθούμε να βρίσκουμε πρακτικές λύσεις.
Και σε ζητήματα που είναι δύσκολα, νομίζω ότι... Εκείνο που ο αρχαίος φιλόσοφος Σωκράτης έλεγε ότι η αλήθεια είναι μία, το ηθικό, είναι καλό τελικά να μην είμαστε τόσο ρευστοί απέναντι στο τι αληθεύει. Και αν η αλήθεια είναι μία, σίγουρα έχει ένα όνομα και αυτό είναι η λέξη δικαιοσύνη.
Να μην κάνουμε στους άλλους αυτό που δεν θα θέλαμε να μας κάνουν.
γιατί κι εμείς είμαστε ένας λαός με πολλές μεταναστευτικές ροές, με προσφυγιά, να τα σκεφτόμαστε λίγο όλα αυτά, τα έχει η ιστορία μας.
Ήρθε λοιπόν ο άνθρωπος αυτός εδώ, πέρασε από όλες αυτές τις γραφειοκρατικές συνθήκες και μετά τι έγινε, πώς μπόρεσε να εργαστεί, με τι ασχολήθηκε, πώς ρίζωσε τη ζωή του εδώ.
[00:09:03] Speaker B: Απο πες ξεκίνησε από πολύ χειρονακτικές εργασίες όπως κυπουρική και οικοδομή και αλήθεια είναι πως ακόμη και σήμερα παραμένει στην οικοδομή. Είναι σιδεράς.
Δεν είναι πολύ δύσκολη δουλειά και δεν νομίζω ότι αναγνωρίζεται και η σημαντικότητά της και η δυσκολία που έχει Αλλά εντάξει, συνεχίζουμε τη ζωή μας με αισιοδοξία και έχουμε χτίσει και μια όμορφη οικογένεια.
[00:09:45] Speaker A: Είδες, ο οικοδόμος χτίζει έξω, χτίζει όμως και μέσα.
[00:09:50] Speaker B: Ναι.
[00:09:50] Speaker A: Ρωμίνα, δεν νομίζω να το έχουμε ποτέ συζητήσει αυτό.
δεν παίζει ρόλο για αυτούς που μας ακούν, αλλά εγώ έτσι νιώθω την ανάγκη να το πω ότι και ο δικός μου μπαμπάς ήταν ένας εσωτερικός μετανάστης από ένα φτωχό χωριό της επαρχίας και ήρθε στην Αθήνα στην ηλικία των 16 ετών και ασχολήθηκε κι αυτός με την οικοδομή και ήταν σιδεράς. Άρα ξέρω αυτό που λες. Να πούμε ότι οι άνθρωποι που ασκούν χειρονακτικά επαγγέλματα κουράζονται, έχουν δεξιότητες και προσφέρουν στην κοινωνία.
Και εκτιμώ πως είναι καλό να το δούμε έτσι.
[00:10:47] Speaker B: Σίγουρα πρέπει, ναι.
[00:10:49] Speaker A: Και αν και εμείς στο εσωτερικό δεν έχουμε τόσο μεγάλη προσφορά σε χειρονάκτες, γιατί στρέφονται τα παιδιά στις επιστήμες, τους χρειαζόμαστε.
[00:11:03] Speaker B: Τους χρειαζόμαστε. Ναι, αυτό θα προσθέτω.
[00:11:05] Speaker A: Η μητέρα σου.
[00:11:06] Speaker B: Η μητέρα μου είναι ή και εκεί βοηθός, παύλα, καθαρίστρια, παύλα, ταντά.
[00:11:14] Speaker A: Μάλιστα.
[00:11:15] Speaker B: Ναι.
[00:11:16] Speaker A: Και αυτό είναι ένα κουραστικό επάγγελμα. Και είναι και ένα επαγγέλμα που έχει μεγάλη ζήτηση, γιατί εργαζόμαστε τόσο πολύ, που δεν έχουμε χρόνο ή διάθεση να ασχοληθούμε πολύ με τα οικιακά, όπως έκαναν παλαιότερα οι γυναίκες, που δεν ήταν βέβαια στο χώρο της εργασίας.
Και άλλα επαγγέλματα που ασκούν συχνά οι μετανάστες, όπως το ότι προσέχουν τους παππούδες και τις γιαγιάδες μας, που είναι πολύ σημαντικό.
Ρωμίνα, οι άνθρωποι αυτοί, είπες, δημιούργησαν μια ωραία οικογένεια. Έχεις αδέρφια?
[00:11:55] Speaker B: Έχω έναν αδερφό που τώρα πάει πρώτη ημινεσίου.
Ο τρόπος που μεγαλώνει είναι απίστευτο στα μάτια μου. Εκεί που τον κοιτούσα κάτω τώρα, μόνο ψηλώνει.
Τον αγαπώ πολύ. Είναι πολύ άξιος.
[00:12:12] Speaker A: Τι κάνει κι είναι πολύ άξιος?
[00:12:17] Speaker B: Η συμπεριφορά αυτού του παιδιού είναι ένα καμάρι, ένα gentleman.
Είναι πολύ έξυπνος. Θεωρώ εξυπνότερος από εμένα.
Και ήταν και σημεοφόρος στην 6η δημοτικού του σχολείου του.
Είναι πολύ γενικός.
Άνθρωπος που από τέτοια μεγάλη ηλικία έχει τη διάθεση να βοηθάει.
Πολύ δοτικός.
Και έτσι γεμάτο ζωή.
[00:12:46] Speaker A: Είπες πολλά σε αυτά τα λίγα λόγια σου.
Εντάξει, νομίζω ότι αυτό που όλοι καταλάβαμε είναι η αγάπη που έχεις μέσα σου για την οικογένειά σου και είναι πολύ συγκινητικό και νομίζω ότι είναι το μόνο που συνθέτει την οικογένεια.
και δεν πρέπει να το ξεχνάμε, οι δεσμοί αγάπης που μας ενώνουν, τους ανθρώπους.
Ρωμίνα, για πες μου λίγο, εσύ και ο αδερφός σου γεννηθήκατε στην Ελλάδα.
[00:13:20] Speaker B: Γεννηθήκαμε στην Ελλάδα, ναι, στην Αθήνα κιόλας.
[00:13:23] Speaker A: Πώς αισθάνεται ένα παιδί που έχει δύο πατρίδες, νιώθεις έτσι, ότι έχεις δύο πατρίδες.
[00:13:34] Speaker B: Δεν νιώθω ότι έχω μια διπλή δαυτότητα.
Δεν μου αρέσει να λέω μισή και μισή.
[00:13:40] Speaker A: Τι λες αλήθεια σε αυτή την ερώτηση, τι απαντάς?
Δεν μπορεί πάντως να καταλάβει κάποιος από τον τρόπο της ομιλίας σου, από την ποιότητα του ελληνικού σου λόγου ότι ενδεχομένως η καταγωγή σου ανήκει σε μια άλλη χώρα.
Τι απαντάς ωστόσο όταν έρθει η συζήτηση εκεί.
Νιώθεις άβολα ή απαντάς με μια φυσικότητα.
[00:14:09] Speaker B: Δεν νιώθω άβολα. Είμαι περήφανη και για τις δύο.
Εντάξει, για κάποιο λόγο ίσως και να έλεγα ότι νιώθω πιο πολύ Αλβανίδα, ίσως γιατί ανήκουμε σε αυτή τη μειονότητα και κάπως αφομειώνεις αυτή την πεποίθηση που υπάρχει από νωρίς, ότι εγώ είμαι Αλβανίδα, εσύ είσαι Ελληνίδα.
[00:14:36] Speaker A: Εσένα αποδέχτηκες το διαχωρισμό.
[00:14:39] Speaker B: Τον αποδέχτηκα. Δεν με έκανε να νιώσω άσχημα για μένα ποτέ.
Αλλά η αλήθεια είναι πως κάπως έτσι έχουν τα πράγματα.
[00:14:49] Speaker A: Ναι. Ναι, Ρωμίνα.
[00:14:50] Speaker B: Πρώτον, αυτό. Δεύτερον, τι απαντάς σε αυτή την ερώτηση.
Απλά σκέφτομαι ότι και οι δύο χώρες έχουν βάλει το λιθαράκι τους ώστε να χτιστεί η ταυτότητά μου.
είμαι ένας συνδυασμός και των δύο.
Και επιλέγω να κρατάω τα καλύτερα στοιχεία και από τις δύο χώρες.
[00:15:15] Speaker A: Πολύ ωραία. Και γενικά οι άνθρωποι, υπάρχει αυτό που λέμε οικουμενικός ανθρωπισμός, ότι οι άνθρωποι πρέπει να έχουμε κάποιες βασικές αξίες, Και αυτές οι αξίες είναι πανανθρώπινες.
Όπως είναι ο αυτοσεβασμός, και πολύ σωστά είπες, φυσικά δεν πρέπει να ντρέπεσαι. Εγώ είμαι πάρα πολύ χαρούμενη που είσαι υπερήφανη για την καταγωγή σου. Έτσι πρέπει να είναι.
[00:15:42] Speaker B: Και από μικρή κιόλας, ναι.
[00:15:43] Speaker A: Όπως και οι Έλληνες της ομογένειας στο εξωτερικό, τόσες γενιές προσπαθούν να κρατήσουν την ελληνική τους ταυτότητα, γιατί είναι υπερήφανοι για αυτοί. Κι αυτό είναι δικαίωμα αναφαίρετο κάθε ανθρώπου και δεν είναι κάτι που πρέπει να το ψέγουμε, που πρέπει να το κατηγορούμε.
Εγώ με συγκίνηστο αναγνωρίζω.
Να πω μια μικρή ιστορία.
Μένω σε μια περιοχή που υπάρχουν μετανάστες, μετανάστες με το τελευταίο κύμα, που έχουν έρθει από ασιατικές χώρες.
Πίσω από το σπίτι μου υπάρχει ένα σπίτι Παύλα Γιαπή, όπου εκεί ζουν μετανάστες από των Μπαγκλαντές, άνθρωποι πολύ φτωχοί που δουλεύουν τριγύρω οι περισσότεροι από ό,τι έχω καταλάβει σε πρατήρια καυσίμων από το πρωί μέχρι το βράδυ. Κάπου έχω ακούσει ότι ο μισθός τους ο ημερήσιος είναι 5 ευρώ και απλά εύχομαι να μην είναι έτσι. και να είναι παρά πληροφόρηση.
Κάθε Κυριακή οι άνθρωποι αυτοί βγαίνουν στην αυλή αυτού του σπιτιού Γιαπή που θυμίζει αυτά τα σπιτάκια που είχαν οι μικρασιάτες στην Νέα Ιωνία, στον Περίσσο και σε άλλες περιοχές της Αθήνας. και άλλων πόλεων βέβαια της Ελλάδος, όταν ήρθαν ως πρόσφυγες στην Ελλάδα, πρόσφυγες Έλληνες, δεν ξέρω πώς γίνεται αυτό, πολλά ερωτηματικά θα γεννηθούν σήμερα σε αυτή την εκπόμπη, και με χαμηλότερο ραδιοφωνάκι βάζουν τραγούδια της πατρίδας τους και κάθονται στον ήλιο, πολλές φορές τους βλέπω από το δωμάτιό μου, από τον μπαλκόνι, και συζητούνε, γελάνε.
Όπως επίσης, προφανώς επειδή δεν έχουν χρήματα, ένας από όλους, ανατακτά χρονικά διαστήματα, μια Κυριακή πάλι, υπό τους ήχους αυτής της μουσικής, κουρεύει όλους τους υπόλοιπους.
[00:17:50] Speaker B: Τι ενδιαφέρον!
[00:17:52] Speaker A: Πραγματικά, δεν ξέρω αν είναι ενδιαφέρον, αλλά είναι αυτές οι εικόνες της καθημερινότητας που αν ενσκύψουμε με προσοχή μπορεί να μας κάνουν να σκεφτούμε και να νιώσουμε.
[00:18:06] Speaker B: Βρίσκουμε την ομορφιά σε πολύ μικρά απλά πράγματα.
[00:18:10] Speaker A: Ναι, νομίζω ότι αυτό υπάρχει παντού τριγύρω στη ζωή και ανεξάρτητα από το θέμα που συζητάμε.
Να επιστρέψω λίγο σε αυτό που είπες. Είπες ότι ο αδερφός σου είναι ένα πολύ καλό παιδί που το καμαρώνεις, είναι ένας μαθητής υψηλής επίδοσης. Είπες ότι ήταν σημεοφόρος.
Αυτό τυχαία ήρθε στο τραπέζι.
[00:18:33] Speaker B: Ναι, ισχύει.
[00:18:34] Speaker A: Και δεν ξέρω αν ξέρεις την περίπτωση ενός άλλου παιδιού, φαντάζομαι μπορεί να είναι και περισσότερα παιδιά, αλλά ενός παιδιού που πριν κάποια χρόνια είχε πάρει δημοσιότητα αυτό το ζήτημα, κατά πόσο μπορούμε να δεχτούμε ένα παιδί μετανάστης από άλλη χώρα σε μία εθνική γιορτή που αναφέρεται στους αγώνες των Ελλήνων για ελευθερία, για ανεξαρτησία, μπορεί σε μία παρέλαση, είναι επιτρεπτό, είναι δίκαιο, ίσως έλεγαν πολλοί, να φέρει την ελληνική σημαία.
Έχεις γνώμη γι' αυτό?
[00:19:18] Speaker B: Εγώ θα πω ότι την πήρε με την αξία του.
Αυτό έχω να πω. Τίποτα άλλο. Αλήθεια.
[00:19:25] Speaker A: Με την αξία του φαντάζομαι της σχολικής επίδοσης και να προσθέσω εγώ και του ήθους.
Δεν θέλω να το ανοίξουμε περισσότερο, αλλά εγώ δεν εκπροσωπώ κανέναν παρά μόνο τον εαυτό μου αλλά ως δασκάλα, καθηγήτρια, εκπαιδευτικός, εμένα μ' αρέσει αυτός ο όρος δασκάλα και ας διδάσκω στο λυκείο το μάθημα της έκθεσης.
Εκτιμώ μέσα από την καρδιά μου, αισθάνομαι ότι και αυτό θα είχα να πω σε κάποιον αν το συζητούσαμε αυτό το θέμα, Εκεί είναι καλό να τα συζητάμε με μια πραότητα, με μια ηρεμία, σε έναν διάλογο δημοκρατικό, χωρίς κανένας να θέλει να επιβάλλει τη γνώμη του στον άλλον. Στο κάτω-κάτω της γραφής έχουμε δικαίωμα στο να συμφωνήσουμε στο τέλος μιας συζήτησης ότι διαφωνούμε, ότι η σημαία δεν τιμά τον Φέροντα, αλλά οφέρων τη σημαία.
Θέλω να μου πεις, Ρωμίνα μου, πώς πήγαν τα χρόνια στο σχολείο, αν είχες φίλους, αν ένιωσες ότι σε αμφισβητούσαν, ότι σου έβαζαν ερωτηματικά.
Σε ποιο σχολείο φίτησες.
[00:20:49] Speaker B: Έχω φυτό στο Παδά, στο τμήμα Αγωγής και Φροντίδα στην πρώη μου παιδική ηλικία.
Όσον αφορά αυτό το θέμα, εγώ προσωπικά ποτέ και όσον αφορά κάποια ρετσιστική στάση, πιστεύω ότι πλέον είμαι πολύ τυχερή, γιατί είναι και τύχη να γνωρίσεις άτομα με τέτοιες πεπιθήσεις, αλλά ζώντας σε αυτή την κοινωνία, Εν μέρει επειδή δεν έχει τύχει στο δικό μου περίγυρο, δεν σημαίνει ότι δεν τυχαίνουν και εβραίως.
Ακούς σχόλι για άλλους και αισθάνεσαι μια αδικία.
Αισθάνεσαι μια πολύ μεγάλη αδικία.
Όπως στο σχολείο μου έτυχε κάποια στιγμή.
[00:21:39] Speaker A: Ναι, συγγνώμη να επισημάνω κάτι.
Εγώ σε ρώτησα σε ποιο σχολείο φίτησες και εσύ έκανες ένα άλμα και μας είπες ότι έχεις εισαχθεί στο ΠΑΔΑ. Άρα κάτι πέτυχες μετά τα χρόνια στο σχολείο. Ας κλείσουμε αυτή την παρένθεση. Για πες μας τώρα σε ποιο σχολείο φίτησες.
[00:22:01] Speaker B: Στο Πρώτο Γενικό Λύκειο Νοοψυχικού.
[00:22:04] Speaker A: Μάλιστα.
Τι έγινε εκεί?
[00:22:06] Speaker B: Είχε τύχει μια φορά και είχε έρθει ένας πατέρας του διευθυντή και είχε πει ότι θέλω ένα παιδί από την τάξη, το οποίο ήταν Αλβανικής καταγωγής, να φύγει.
Δεν ξέρω τι το θεωρούσε, κοινωνική απειλή.
Αλλά δόξα τω Θεώ, ο διευθυντής δεν συμφώνησε και είπε ότι εάν θελήσετε μπορούμε να αλλάξουμε τάξη το δικό σας παιδί.
Αλλά δεν υπάρχει κανένας λόγος να γίνει αυτή η αλλαγή.
[00:22:43] Speaker A: Αυτό να πούμε ότι κανείς δεν θα μπορούσε...
πρέπει να το ζητήσει για κανένα παιδί, γιατί το βλέπω, το ακούω συχνά.
Αυτό ισχύει και είχαμε εδώ και να έχουμε μια εκπομπή και με ένα άλλο παιδί που ήταν χαρακτηρισμένος κακό παιδί στο σχολείο των Ορφέα και νομίζω ότι όποιος ακούσει εκείνη την εκπομπή θα βγάλει τα συμπεράσματά του για τις ταμπέλες.
Ακόμα λοιπόν και για τα άτακτα παιδιά που μερικές φορές είναι από δύο πομπέοι τράγοι. Το σχολείο είναι μια μικρογραφία της κοινωνίας.
Είναι για όλους.
Οι δάσκαλοι καλά κρατούν.
Χαιρετίζω και τιμώ την υπομονή τους, τη δικαιοσύνη τους, την προστασία που προσφέρουν στα παιδιά. Έτσι πρέπει να κάνουν.
Με αυτό που λες φαίνεται και οι δυσκολίες που αντιμετωπίζουν.
και να τους βοηθάμε, τους εκπαιδευτικούς, να τους κατανοούμε, να έχουμε εμπιστοσύνη στην καλή τους πρόθεση σε τέτοιες περιπτώσεις.
Ρωμίνα βρεθήκαμε μαζί στην τρίτη ηλικίου.
Έχουν περάσει πόσα χρόνια από τότε?
[00:23:56] Speaker B: Δύο χρόνια.
[00:23:58] Speaker A: Δεν ξέρω αν θέλεις κάτι να προσθέσεις εσύ στην κουβέντα μας.
Γιατί αν δεν θέλεις, θέλω να κλείσω εγώ.
[00:24:12] Speaker B: Σας εκτιμώ πάρα πολύ.
[00:24:15] Speaker A: Ευχαριστώ πολύ, αλλά δεν εννοούσα για μένα. Γενικά για το θέμα που συζητάμε.
[00:24:22] Speaker B: Εγώ θέλω να το κλείσω με αισιοδοξία.
Πιστεύω ότι ο κόσμος είναι πολύ πιο ευαισθητοποιημένος πλέον και αρκετοί μετανάστες έχουν ενταχθεί με πολύ σεβασμιο τρόπο.
Και το ζήτημα δεν είναι και ποια γλώσσα μιλάμε. Το ζήτημα είναι Ποιες είναι οι διαφορές μας. Πιστεύω ότι μας συνδέουν κυρίως κοινωνικές στοιχεία.
[00:24:53] Speaker A: Προφανώς, μα είμαστε και γείτονες χώρες, αλλά γενικά σε παγκόσμιο επίπεδο είμαστε άνθρωποι. Αυτή είναι η βασική καταγωγή που μας ενώνει. Το ίδιο το ανθρώπινο είδος.
[00:25:06] Speaker B: Διατεχόμαστε από την ίδια ανθρώπινη φύση, όπως είπατε.
Το ζήτημα δεν είναι αυτές οι διαφορές, είναι οι αξίες που κουβαλάμε, πώς τις εφαρμόζουμε πρακτικά στη ζωή μας, τι επιλέγουμε να είμαστε κάθε μέρα στη τελική.
Αυτό είναι ένα περιτύλγημα, είναι αυτό που παίρνουμε ένα λιθαράκι στην ταυτότητά μας στη τελική, αλλά δεν είναι το οριστικό, το αποκλειστικό.
[00:25:36] Speaker A: Δεν είναι τα πάντα.
Είπα να κλείσω, αλλά πριν κλείσω, τώρα που σε ξαναάκουσα να μιλάς, θέλω να μου πεις πόσο δύσκολο ή εύκολο ήταν να μάθεις τόσο καλά ελληνικά.
[00:25:54] Speaker B: Ήταν πολύ εύκολο.
Ίσως βοήθησε ότι...
Γενικά το λένε αυτό, ότι όσοι έχουν ήδη με μητρική γλώσσα και μαθαίνουν και μία δεύτερη ή τους είναι πιο εύκολο.
Δεν ξέρω αν είναι αυτό, αλλά... Μ' άρεσε κιόλας πάντα η έκθεση γλώσσα.
[00:26:14] Speaker A: Μας είπες όμως πριν... ότι πριν να αρχίσουμε να ηχογραφούμε, είπες κάτι για τη γλώσσα, γιατί κάναμε μία δοκιμή στον ήχο, και εγώ ξαναθυμήθηκα, γιατί έχω αρκετό καιρό να σε δω, τα πολύ ωραία ελληνικά που μιλάς, και μου είπες ότι έμαθες τη γλώσσα τόσο εύκολα, γιατί θέλεις να το πεις εσύ. Τι μου είπες, το θυμάσαι?
[00:26:41] Speaker B: Γιατί είναι πολύ ενδιαφέρουσα.
[00:26:43] Speaker A: Είναι πολύ ενδιαφέρουσα. Τι εννοούσες με αυτό, Ρωμίνα?
[00:26:47] Speaker B: Είναι πλούσια. Σου αφήνει πολλά περιθώρια να δημιουργήσεις τις σκέψεις σου, έτσι όπως ακριβώς εσύ θες.
Ναι.
[00:26:59] Speaker A: Σήμερα ήρθα κάτω από δύσκολες συνθήκες στο στούντιο, από πολύ μακριά, όπως πάντα, αλλά με μία έντονη πίεση χρόνου, με το παιδί μου που είναι στο σπίτι και είναι ασθενής.
[00:27:14] Speaker B: Περαστεί κάτω.
[00:27:15] Speaker A: Ευχαριστώ πολύ.
με βροχή.
Ήρθα με μεγάλη προσμονή.
Ήθελα οπωσδήποτε να σε δω, να γίνει αυτή η εκπομπή και ήθελα οπωσδήποτε να φτάσει η στιγμή αυτή που θα κλείσουμε για να πω το εξής.
Είμαι στην εκπαίδευση 25 χρόνια.
Αγαπάω αυτή τη δουλειά. Αυτός είναι και ο λόγος που βρισκόμαστε εδώ.
και πού έχουμε αυτές τις σχέσεις.
Λέω πάντα στα παιδιά, θα το είχα πει και σε εσάς, δεν ξέρω αν το θυμάστε, δεν έχει όμως και σημασία, ότι όταν πια θα αισθανθώ ότι δεν θα μπορώ να σκόφτω το επάγγελμα, ένα κουτί θησαυροφυλάκι ή ένα κουτί θησαυρού θα κλείσει και μέσα εκεί θα έχω βάλει κάποιες ξεχωριστές στιγμές.
Έχω ζήσει τέτοιες πολλές στιγμές μαζί με τα παιδιά, αλλά πάνω πάνω, όχι μάλλον να στυμπώ αντίθετα την ποιητική εικόνα που θέλω να δημιουργήσω, στον πάτο αυτού του κουτιού, εκεί που δύσκολα και τελευταία Θα βγει κάτι.
Είναι μια στιγμή που μου χάρισες, Ρωμίνα, και σε ευχαριστώ πάρα πολύ.
Δεν νομίζω ότι το έχουμε ποτέ συζητήσει ξανά.
Κάθε χρόνο, προς το τέλος της χρονιάς, η Ήλη της Τρίτης Λυκείου υπαγορεύει να διδάξουμε το μάθημα με τα μνημεία.
Να πούμε αυτή την ιστορία για τον ελληνικό πολιτισμό.
Εγώ προσπαθώ, γιατί σε αυτό το ταξίδι το κέντρο είναι η ιστορία του Παρθενώνα.
πώς χτίστηκε αυτός ο ναός, τι συμβολίζει, γιατί χτίστηκε από τους αρχαίους Αθηναίους στο χρυσόαιώνα του Περικλή, αλλά στην πορεία ήταν πολλές λεπτομέρειες που καταλάβαινα ότι τα παιδιά ελληνικής καταγωγής, τα περισσότερα δεν μπορούσαν να κατανοήσουν γιατί υπήρχαν κενά από την ιστορία στο σχολείο, πόσο μάλλον όταν είχα μέσα στις τάξεις, είχα τάξεις με παιδιά από άλλες εθνικότητες, πάντα έκανα μία εισαγωγή στην αρχή ότι εάν αυτό το μάθημα γινόταν για κάποιο άλλο μνημείο, γιατί όλες οι χώρες έχουν μνημεία πολιτισμού, και κάναμε έτσι μια ιστορική αναδρομή στον πολιτισμό αυτών των χωρών, ακόμα και για τους Ιθαγενείς θα είχαμε να πούμε πράγματα.
Σε αυτό λοιπόν το ταξίδι, ήσουν σε μια τάξη, Και όταν φτάνουμε στο τέλος αυτής της ιστορίας που λέμε πολλά, πάντα δείχνω, προβάλλω στα παιδιά ένα βίντεο του Κώστα Γαβρά, που είναι πέντε λεπτών, που αναπαριστά στην ουσία την ιστορία του Παρθενώνα, το ταξίδι του μέσα στο χρόνο. Και κάποια στιγμή προς το τέλος αυτής της σύντομης ταινίας, αναπαρίσταται η μεγάλη καταστροφή του Παρθενώνα από το Μοροζίνι που με τα κανόνια από τον Πειραιά χτυπούσε, χτυπούσε, χτυπούσε, χτυπούσε και κάποια στιγμή έφυγε, χτύπησε ένα βόλυ, ας το πούμε, τα προπήλαια και εξωστρακίστηκε και έσκασε στο πίσω μέρος, κεντρικό πίσω μέρος του Παρθενώνα, ο οποίος τότε χρησιμοποιούνταν από τους Τούρκους ως μπαρουταποθήκη.
Οπότε η έκρηξη που απεικονίζεται είναι φοβερή.
Σε αυτό το μνημείο του ελληνισμού, και έχω κλειστά τα φώτα για να βλέπουν τα παιδιά καλύτερα το βίντεο και όταν ανοίγω τα φώτα βλέπω τη Ρωμίνα να κλαίει.
Το λέω και συγκινούμαι ακόμη.
Ρωμίνα, σε ευχαριστούμε πάρα πολύ.
Ήταν μεγάλη τιμή να σε έχω σήμερα εδώ.
Σε ευχαριστώ πολύ που μου έδωσες αυτή την ευτυχία.
και την τιμή να γίνω δασκάλα, να είμαι δασκάλα σου και να πούμε για τους ανθρώπους που μας ακούν ότι κάπου εδώ αυτή η εκπομπή έφτασε στο τέλος της με έναν τρόπο διαφορετικό, ζητώ συγγνώμη, έτσι λίγο συγκινητικό αλλά προσπαθούμε να μην κάνουμε παρεμβάσεις σε αυτό που ηχογραφούμε γιατί πιστεύουμε στην αλήθεια του Κάπου εδώ λοιπόν θα σας αφήσουμε μέχρι την επόμενη εκπομπή που κάποιος άλλος νέος, κάποια άλλη νέα, θα έχει κάτι να μας πει και εμείς θα αφήσουμε ανοιχτά τα μικρόφωνα για να τους ακούσουμε.
