Episode Transcript
[00:00:09] Speaker A: Σε αυτή την εκπομπή, η Αριάννα έχει κάτι να μας πει για το πώς έζησε χέρι-χέρι με αυτή την μαθησιακή δυσκολία που ονομάζεται της λεξία και την αντιμετωπίζουν πολλά παιδιά σήμερα. Πάντα την αντιμετώπιζα. Και εμείς αφήσαμε ανοιχτά τα μικρόφωνα για να ακουστεί. Αριάννα...
Χαίρομαι πάρα πολύ που είσαι εδώ. Σε ευχαριστώ πάρα πολύ που είσαι εδώ. Εκτιμώ πολύ το θάρρος που έχεις και την ειλικρίνεια. Πες μας, ό,τι έχεις να μας πεις για τον εαυτό σου. Τι θέλεις να μας πεις.
[00:00:48] Speaker B: Γεια σας, ευχαριστώ πάρα πολύ που με φέρετε εδώ πέρα.
[00:00:52] Speaker A: Εγώ ευχαριστώ.
[00:00:53] Speaker B: Θέλω να σας θεωρώ. Με λένε Αριαννίκη Σίσογλου, είμαι 18 χρονών... και είμαι πρωταετής φοιτητρίας με κοινωνολογία στο ΕΚΠΑ. Εγώ διαγνώστηκα...
[00:01:03] Speaker A: Διαγνώστηκα.
[00:01:07] Speaker B: Εγώ διαγνώστηκα με δυσλεξία στη Δευτέρα ή Τρίτη Δημοτικού.
[00:01:13] Speaker A: Πολύ νωρίς.
[00:01:13] Speaker B: Αλλά το είχαμε καταλάβει από την Πρώτη.
[00:01:15] Speaker A: Να ρωτήσω κάτι. Είπες το είχαμε καταλάβει. Ποιους βάζουμε μέσα στο Α πληθυντικό...
[00:01:22] Speaker B: Εγώ δεν το καταλάβαινα εκείνη την περίοδο, να πω την αλήθεια.
[00:01:25] Speaker A: Καταλάβαινες, όμως, κάτι εσύ?
[00:01:27] Speaker B: Ναι, γιατί το έβλεπα, ας πούμε, στο συντάξει.
[00:01:32] Speaker A: Δηλαδή?
[00:01:34] Speaker B: Είχα δυσκολία στο να γράψω, στο να μιλήσω. Δεν μπορούσα να... Την ορθογραφία, ας πούμε, κάναμε ορθογραφία κι εγώ έγραφα χειρότερα από όλους. Ήμουν τελευταία συντάξει.
αλλά και κάποιο στιγμή είπε μια καθηγητριά μου, την οποία την αχτιμώ πάρα πολύ, στη μητέρα μου ότι υπάρχει κάτι και το παιδί δεν μπορεί να προχωρήσει με τους άλλους και ότι μήπως να το εξετάσουμε αυτό. Και οι γονείς μου είπαν ωραία και αν δεν κάνω λάθος αυτό, το είχαμε δει στο τέλος της πέρασης δημοτικού και μετά στη δευτερά ηλικίου...
[00:02:12] Speaker A: Τόσο αργά?
[00:02:13] Speaker B: Ναι, γιατί πάω τη δημοτικού μου που είναι μικρή.
[00:02:17] Speaker A: Πέρασαν πολλά χρόνια από την 1η Δημοτικού ως τη 2η Λυκείου. Οπότε, επίτρεψέ μου λίγο να καθοδηγήσω αυτό το μακρύ ταξίδι. Είπες πριν κάτι που με λείπισε. Το ένιωσες έτσι, φαντάζομαι, και το είπες. Είπες την αλήθεια σου. Εγώ, επειδή είχα την τιμή να είμαι δασκάλα σου, θεωρώ ότι αδίκησες τον εαυτό σου ή σε αδίκησαν, θα το δούμε, μπορεί και τα δύο. Είπες ότι ήσουν τελευταία. Να πούμε ότι στο δημοτικό που τα παιδιά μαθαίνουν να γράφουν... η ορθογραφία είναι πολύ σημαντικός δείκτης... για την πρόοδό τους, το πόσο κατακτούν, τη γλώσσα. Αυτό το ήσουν τελευταία ήταν ένα συμπέρασμα που το έβγαλες μόνη σου.
[00:03:12] Speaker B: Να σας πω την αλήθεια, εγώ δεν θυμάμαι πάρα πολλά αυτά τα χρόνια, αλλά όποτε κάνα αυτές τις ζήσεις με τη μητέρα μου, οι μεσογονείς μου, γενικότερα, μου λένε, ας πούμε, ότι όταν με ρωτούσε η μητέρα μου, Αριάννα, στο τμήμα σου, σε ποια θέση είσαι, εγώ της απαντούσα, είμαι τελευταία.
[00:03:33] Speaker A: Εννοώντας ότι είσαι τελευταία σε επίδοση ή ότι κάθεσαι στο τελευταίο θρανείο.
[00:03:36] Speaker B: Όχι σε επίδοση.
Πράγμα το οποίο άλλαξε να πω με το που ξεκίνησα να κάνω μαθήματα. Μέσα σε ούτε ένα χρόνο είχα ξεκινήσει να λέω ότι είμαι πρώτη. Είμαι από τους πρώτους.
[00:03:51] Speaker A: Μάλιστα, να το πούμε αυτό, ότι η δυσλεξία είναι μία μαθησιακή δυσκολία η οποία δεν είναι... μία ασθένεια και μάλιστα πολλές φορές είναι ένας δείκτης ευφυΐας. Συχνά τα παιδιά αυτά έχουν κλείσει στην μουσική, στα μαθηματικά και γενικά έχουν κλείσεις όπως έχουν όλοι οι άνθρωποι. Δεν είναι πολύ καλά στο να βλέπουν γράμματα, συχνά και αριθμούς, και να μπορούν να τα διαβάσουν, δηλαδή συνοδεύεται η δυσλεξία με μια δυσανταγνωσία, με μια δυσορθογραφία. Είναι κάτι που αν ο γονέας το ανακαλύψει, κι αυτό να το πούμε μια και λες ότι μέσα σε ένα χρόνο κατάφερες να βελτιωθείς πολύ, ότι είναι ωραίο να μην φοβόμαστε για τα παιδιά μας. Ακόμα και όταν τα βλέπουμε να έχουν δυσκολίες, πόσο μάλλον να μην ντρεπόμαστε. Δεν λέω πως το κάνει ένας γονέας αυτό συνειδητά, μα ασυνείδητα και βασανίζονται και οι γονείς χωρίς λόγο. Και όλα αυτά αντανακλούν στα παιδιά. Τα παιδιά νιώθουν το φόβο των μεγάλων και γίνεται και δικός τους φόβος. Είχες φόβους?
[00:05:13] Speaker B: Ναι, είχα πολλούς. Είχα σε όλο το δημοτικό. Δεν έλεγα ότι είχα τυσλευσία. Το θεωρούσα μεγάλη ντροπή.
[00:05:22] Speaker A: Να ρωτήσω κάτι. Αυτή η ντροπή προκλήθηκε από τι?
[00:05:28] Speaker B: Μπορεί από έναν φόβο να μην μείνω πίσω, από έναν φόβο ότι δεν είμαι αρκετά καλή, από έναν φόβο ότι αν τα παιδιά θα μάθουν ότι έχουν δυλεξία, θα πούνε ότι είναι χαζή, ας πούμε, δεν μπορεί να μας καταλάβει.
[00:05:45] Speaker A: Έφτασες ποτέ στο σημείο, Αριάννα, από τότε που αρχίζεις να έχεις πια μνήμες.
να είσαι πολύ κοντά στο να πιστέψεις ότι είσαι όντως ανεπαρκής. Χρησιμοποιείς τη λέξη χαζή, εγώ δεν θέλω να το χρησιμοποιήσω αυτό, αλλά να χρησιμοποιήσω αυτή τη λέξη, ξέρω όμως ότι πολλές φορές τα παιδιά αυτοπροσδιορίζονται, δυστυχώς. Έφτασες, λοιπόν, ποτέ να πιστέψεις ότι είσαι ανεπαρκής. Έστω να έχεις ένα ερωτηματικό και να λες, πράγματι, μάλλον κάτι δεν πάει καλά με εμένα.
[00:06:20] Speaker B: Σίγουρα έχουν υπάρξει περιόδους που μπορώ να το έχω σκεφτεί αυτό, αλλά επειδή είμαι πάρα πολύ χαρούμενη που μπορώ να το πω αυτό, αλλά στο σπίτι μου με βοηθούσαν πολύ και συνέχεια ήταν πολύ θετικοί με εμένα. Ποτέ δεν είχε φτάσει το σημείο να πιστεύω πάρα πολύ ότι είμαι πάρα πολύ κατώτερη από τότε που ξεκίνησα να κάνω μαθήματα.
[00:06:46] Speaker A: Ναι, να το πω αυτό, επειδή είχα την χαρά και την τιμή να γνωρίσω τη μαμά σου, ότι η μαμά σου είναι ένας βράχος δίπλα σου, είναι μία μητέρα στοργική, ισχύ, φαντάζομαι το ίδιο και για τον μπαμπά σου, που μου είχες πει ότι σου έδωσε και το όνομά σου, αλλά δεν τον έχω γνωρίσει, η οποία βέβαια αυτή η γυναίκα ήταν και στα δύσκολα μαζί και τα δύσκολα τα δικά σου, ακόμα και αν δεν το καταλάβαινες, ήταν και δικά της δύσκολα.
[00:07:18] Speaker B: Σίγουρα ήταν, γιατί...
[00:07:20] Speaker A: Την έβλεπες να δυσκολεύεται.
[00:07:21] Speaker B: Ναι. Δεν γίνεται να ζητάς έναν άνθρωπο που έχει τελειώσει το σχολείο εδώ και τόσα χρόνια να το ξανακάνει, γιατί αυτό γινότανε. Εγώ δεν μπορούσα να μόνη μου να διαβάσω και μια μεγάλη περίοδο.
[00:07:34] Speaker A: Ποια ήταν η δυσκολία σου, Άρια, να θυμάσαι καθόλου, ότι ήταν αυτό που σε δυσκόλευε και δεν μπορούσες να διαβάσεις μόνη σου.
[00:07:42] Speaker B: Μετά το γυμνάσιο. Στο γυμνάσιο και μετά δεν είχα τέτοια δυσκολία, γιατί μπορούσα πια μόνη μου. Αλλά πριν το γυμνάσιο, στο δημοτικό ειδικά, δεν μπορούσα να γράψω. Πολλές φορές δυσκολευόμουν να φτιάξω προτάσεις σωστές. Και το να κάνω τα διαβάσματα στο σπίτι μόνη μου, εκτός ότι δεν θα γινόταν σωστά και καλά, όπως θα έπρεπε για να μάθω, δεν θα γινόταν σε μια Νορμάλα ώρα.
[00:08:13] Speaker A: Αργούσες πολύ.
[00:08:14] Speaker B: Αργούσα υπερβολικά πολύ.
[00:08:16] Speaker C: Ναι.
[00:08:17] Speaker A: Και έχανες πολύ και από τον χρόνο... που στην παιδική ηλικία είναι σημαντικό... να τον αφιερώνουν τα παιδιά και στο παιχνίδι. Να μην γίνεται το σχολείο βραχνάς... που ούτως ή άλλως γίνεται σε λίγο πιο μεγάλες ηλικίες την αφιβεία. Το πέρασε σε αυτό. Οπότε τα παιδιά στο δημοτικό... Είναι μια δυσκολία αυτό. Ένα παιδί που έχει δυσλεξία, έχει ένα ζήτημα με το χρόνο, χρειάζεται πιο πολύ χρόνο, πόσο μάλλον το δεν έχει βοήθεια, και καταλήγει να είναι συνεχώς αδιέξοδα, πελαγωμένο πάνω από ένα βιβλίο, και όσο γίνεται αυτό και πιο πολύ αγχώνεται και πιο πολύ κουράζεται. Θυμάσαι τον εαυτό σου να κουράζεται.
[00:08:57] Speaker B: Ναι, και θα ήθελα να μιλήσω για αυτό το συγκεκριμένο, ότι οι γονείς μου από τότε που το μάθαμε και πήραν τη διάγνωση ότι έχουν δυσλεξία, μου κάναμε μαθήματα, νομίζω ήταν δυο-τρεις φορές την εβδομάδα με καθηγήτρια μέχρι μια περίοδο και μετά έκανα στις τελευταίες της αξιωματικού με μια άλλη, η οποία μου μάθαινε να γράφει παραγράφους και εκθέσεις και ήταν πάρα πολύ σημαντικό γιατί δεν θα μπορούσα χωρίς αυτό να πάω εγώ να γράψω έναν καλό βαθμό στην έκθεση που έγραψα. ενώ στα πρώτα χρόνια έκανα αρθρογραφία, το οποίο ήταν πάρα πολύ ενδιαφέρον, γιατί είχαμε ένα τετραδιάκι, το οποίο είχε εικόνες και κάθε εικόνα ήταν και μια λέξη.
[00:09:44] Speaker A: Τι ωραίο!
[00:09:45] Speaker B: Ναι, και ας πούμε το παίρνω το νερό, το θυμάμαι πάρα πολύ καλύ, το αι ήταν μια κοπέλα να παίρνει ένα ποτήρι. Και έτσι μου έχει μείνει το παίρνω με το παίρνω και το παίρνω είναι το ε, γιατί είναι ένας ανθρωπάκος που παίρνει τον δρόμο.
[00:09:58] Speaker A: Προφανώς, και να πω ότι αυτό που είπες μου έχει μείνει. Να λοιπόν πως τα παιδιά με δυσλεξία, όπως και όλοι οι άνθρωποι, κρατάμε στη μνήμη μας αυτά που μας συγκινούν.
Και είτε έχει κάποιος η δυσλεξία, είτε δεν έχει. Τελικά, για αλήθεια, νομίζω παραμένει μία στο κομμάτι της εκπαίδευσης... που πρέπει να δίνει παιδεία. Ότι ισχύει αυτό που είπε ο Άλμπερτ Αϊνστάιν... ο οποίος είχε επίσης δυσλεξία. Ότι παιδεία είναι αυτό που θα σου μείνει... όταν θα έχεις ξεχάσει όλα όσα έμαθες στο σχολείο.
Παιδεία Ελλήν είναι λοιπόν αυτό που μας μαθαίνουμε... και ταυτόχρονα μας συγκινεί ή επειδή μας συγκινεί το μαθαίνουμε. Θέλω να σταθούμε να πούμε και κάτι θετικό. Θέλω να θυμηθείς έναν εκπαιδευτικό, μία εκπαιδευτικό... που ήταν ορόσημο στη ζωή σου... που είπες εκτός από τους γονείς σου... έχω και ένα άλλο στήριγμα και θα τα καταφέρω.
[00:11:01] Speaker B: Είναι...
Είναι πολλοί αυτοί οι καθηγητές και είμαι πάρα πολύ χαρούμενη που μπορώ να το πω αυτό, γιατί είχα καθηγητές σε όλα τα χρόνια, Δημοτικό Γυμνάσιο και Λύκειο, οι οποίοι με βοήθησαν πάρα πολύ και μου έδειξαν ότι η δυσλεξία δεν είναι εμπόδιο, κι άμα είναι εμπόδιο, είναι ένα πολύ μικρό εμπόδιο που με λίγο προσπάθεια, εντάξει όχι λίγο, αλλά με προσπάθεια μπορείς να την πηδήξεις.
[00:11:26] Speaker A: Να την υπερπηδήσεις, να την υπερνικήσεις.
[00:11:29] Speaker B: Δεν είναι κάτι, γιατί με αυτό γεννιέσαι. Δηλαδή, και τώρα που πιστεύω ότι δεν το καταλαβαίνω εύκολο ότι έχω τις λεξίες, γιατί έχω προσπαθήσει πάρα πολύ. Πάλι, άμα δεις τα τετράδια μου και δεις τα ορθογραφικά λάθη που έχω, ή τις εκθέσεις, τα συντακτικά, πάλι το καταλαβαίνεις.
[00:11:50] Speaker A: Ναι, να πω ότι εγώ ως εκπαιδευτικός που συνεργαστήκαμε, αυτό που θυμάμαι είναι ότι δεν έβαζες θελείες.
Όμως, όταν διάβαζες, μετά από την καθοδήγησή μου, γιατί στην αρχή και εσύ δεν μπορούσες να το διαβάσεις έτσι όπως ήταν, καταλάβαινες ότι σε κάποια σημεία έπρεπε να βάζεις τελείες. Οπότε προφορικά ο λόγος σου ήταν πολύ πιο σωστός σε σύγκριση με το γραπτό. Άρα, δεν βλέπουμε μόνο δυσορθογραφία, βλέπουμε πολλές φορές και ασυνταξίες των παιδιών, φυσικά δυσκολία στο να χρησιμοποιήσουν τα σημειαστήξεις. Τι γινόταν με τα αρχαία ελληνικά?
[00:12:28] Speaker B: Χάος.
[00:12:30] Speaker A: Γιατί εκεί έχουμε και πνεύματα, ε!
[00:12:32] Speaker B: Να πω την αλήθεια, εγώ ήξερα ότι θέλω να πάω θεωρητική... από το γυμνάσιο, γιατί συγκεκριμένα... ήθελα τότε να ασχοληθώ με τον αθλητισμό. Αλλά και δεν θέλω να πάω τεφά. Από πάση ότι έκανα ψυχολογία αθλητή τότε.
[00:12:47] Speaker A: Ωραία.
[00:12:48] Speaker B: Και είχα ξεκινήσει από δευτέρα γυμνασίου να κάνω αρχαία.
[00:12:52] Speaker A: Να το πούμε λοιπόν αυτό... ότι αυτό είναι ακόμα πιο δύσκολο.
ένα παιδί με δυσλεξία... να επιλέγει τη θεωρητική κατεύθυνση...
που θεωρητικά είναι και η πιο δυσπρόσιτη, γιατί σχετίζεται με το λόγο. Και τι ωραίο παράδειγμα περνάς, γιατί τώρα πια έχεις επιτύχει στις πανελλαδικές εξετάσεις μέσα από τη θεωρητική κατεύθυνση που έχεις αποστηθίσει πολλές σελίδες ιστορίας και πολλούς κανόνες και πολλά γλωσσικούς και πολλά κείμενα. και έχεις καταφέρει και έχεις εισαχθεί στο πανεπιστήμιο. Να το πούμε λοιπόν αυτό, ότι δεν υπάρχουν σύνορα, ότι δεν υπάρχουν όρια, ότι ένα παιδί, ένα άτομο με δυσλεξία, γιατί υπάρχουν και πολύ μεγάλοι που δεν το έχουν διαγνώσει, και καμιά φορά το βλέπουν στα παιδιά τους και λένε... και εγώ ήμουν έτσι, δεν ήμουν καλός στο σχολείο. Όχι, αυτό μπορεί να είναι ενδεικτικό, το παιδί τιμετωπίζει μια δυσκολία, και όχι ότι δεν είναι καλός στο σχολείο.
[00:14:01] Speaker B: Να πούμε εδώ τώρα ότι η δυσλεξία είναι κληρονομική πολλές φορές.
[00:14:07] Speaker C: Ναι.
[00:14:07] Speaker B: Και ας πούμε, λογικά, εγώ το πήρα από τον πατέρα μου.
[00:14:10] Speaker C: Ναι.
[00:14:12] Speaker B: Αλλά δεν το γνωρίζουμε, γιατί τότε δεν υπήρχε αυτό.
[00:14:17] Speaker A: Ο πατέρας σου είχε την... Δεν ξέρω αν σου έχει αφηγηθεί. Είχε τη βοήθεια...
[00:14:22] Speaker B: Όχι, γιατί τότε δεν... Τα λέω, λες, γιατί είμαι πολλή χρόνια. Αλλά ναι, τότε...
[00:14:27] Speaker A: Εντάξει, ναι, είναι, είστε μια νάη γενιά.
[00:14:28] Speaker B: Δεν υπήρχε δυσλεξία.
[00:14:32] Speaker A: Η δυσλεξία υπήρχε, δεν υπήρχε συζήτηση.
[00:14:34] Speaker B: Δεν υπήρχε σαν όρος, δεν υπήρχε σαν κάτι που το καταλαβαίνουμε και το δεχόμαστε.
[00:14:39] Speaker A: Ναι, πολύ ωραία το έθεσες. Και δεν υπήρχε και κατάρτιση των εκπαιδευτικών επαρκής, καθοδήγηση. Γιατί κι ένας εκπαιδευτικός, όταν δεν έχει αυτά τα εφόδια, είναι ας το πούμε άοπλος και πολύ εύκολα μπορεί να εκτεθεί.
είχες κάποιον εκπαιδευτικό, κάποιο δάσκαλο, κάποια δασκάλα που νιώθεις ότι, ας το πούμε, εκτέθηκε απέναντί σου ή, αν το πούμε ακόμα πιο ευγενικά, δεν μπόρεσε να σε βοηθήσει ή ίσως και να σε δυσκόλεψε.
[00:15:20] Speaker B: Ναι, υπήρχαν και πάντα θα υπάρχουν, δυστυχώς, γιατί δεν ξέρουν οι καθηγητές όσο πρόθεση και να έχουν πώς να χειριστώ ένα παιδί που είναι προφορικά εξεταζόμενο.
[00:15:32] Speaker A: Όχι όλοι.
[00:15:33] Speaker B: Κάποιοι.
[00:15:34] Speaker A: Ναι, να το πούμε αυτό.
[00:15:35] Speaker B: Γιατί υπάρχουν φορές που δυστυχώς έκανα την προφορική εξάταση στο διάδρομο ή το έκανα στο χέρι, ας πούμε στο χέρι που λένε πολλοί.
[00:15:44] Speaker C: Ναι.
[00:15:44] Speaker B: Γιατί δεν κάθισαν και πήγαν την σωστή ώρα. Ευτυχώς είχα διαβάσει αυτά πάρα πολύ καλά και το τελείωσα γρήγορα και τα είπα όλα. Αλλά για κάτι που θεωρητικά δεν θα έπρεπε να είναι έτσι, αυτό είναι πολύ λάθος, γιατί ούτε εγώ έχω τον ώρα να σκεφτώ, ούτε η καθηγητριά μου να βάλει ή ο καθητής να βάλει τον σωστό βαθμό και να με βοηθήσει.
[00:16:06] Speaker A: Ναι, να σε αξιολογήσεις αντικειμενικά. Να πούμε ότι πρέπει να προβλέπεται αυτός ο χρόνος. Είναι δύσκολο στο...
Ελληνικό σχολείο, όπου όλα λειτουργούν πολύ εντατικοποιημένα. Όλα είναι σε αυστηρά κουτιά. Αυτή την ώρα κάνουμε μάθημα, την άλλη ώρα κάνουμε διάλειμμα. Δεν είναι ούτε αυτό σωστό να πάρεις από τον χρόνο του διάλειμματος ενός παιδιού. Τα παιδιά που αντιμετωπίζουν μαθησιακές δυσκολίες, όπως είναι η δυσλεξία, χρειάζονται και περισσότερο από τα υπόλοιπα το διάλειμμα. Πρέπει, λοιπόν, να εκτός από τις πανελλαδικές εξετάσεις... ή τις προαγωγικές εξετάσεις... να είναι πολύ καλά προετοιμασμένος ο εκπαιδευτικός... και ίσως και εφάνταστος τόσο βοήθητος που είναι. για να μπορέσει να βοηθήσει τους μαθητές και τις μαθήτριές του, που τον έχουν ανάγκη, με έναν τρόπο παιδαγωγικά άρτιο, να βρίσκει χρόνο, να βρίσκει ευκαιρίες για την ορθή αξιολόγηση των παιδιών, να δίνει χώρο μέσα στην τάξη, να μιλούν τα παιδιά αυτά, γιατί στον προφορικό λόγο είναι όλα πολύ πιο εύκολα, όταν δεν έχεις τη συλλεξία. Λοιπόν, θέλω να μου πεις, Στα γραπτά είχες αυτές τις δυσκολίες. Στα προφορικά...
[00:17:29] Speaker B: Στα προφορικά και εκεί είχα δυσκολίες. Η δυσλεξία πολλές φορές έρχεται και με τη δισαναγνωσία.
[00:17:35] Speaker C: Ναι.
[00:17:35] Speaker B: Γιατί εγώ έγραφα τις απαντήσεις μου για τα πάντα.
[00:17:39] Speaker C: Ναι.
[00:17:40] Speaker B: Δυσκολεύομαι να τις πω. Αυτό το λάθος και ό,τι λάθος αυτό έγινε και στις Πανελλήνιες, δυστυχώς, με τη λέξη φερέφωνο.
[00:17:50] Speaker C: Ναι.
[00:17:50] Speaker B: Εγώ, όταν είχα κάνει αυτό το λάθος και στο σπίτι μου, όταν έκανα τις ασκήσεις, είπα φερέφρωνο.
[00:17:56] Speaker C: Ναι.
[00:17:57] Speaker B: Το οποίο νομίζω το θεωρούμε συγκεκριτικό λάθος πολλές φορές.
[00:18:00] Speaker C: Ναι, ναι.
[00:18:01] Speaker B: Αλλά αυτό δυστυχώς δεν μου το μέτρησαν εμένα ως συγκεκριτικό λάθος στις Πανελλήνιες.
[00:18:05] Speaker A: Δεν το ξέρεις.
[00:18:06] Speaker B: Το ξέρω γιατί είδα τους βαθμούς Δεν.
[00:18:09] Speaker A: Το ξέρεις ότι θα είναι από αυτό.
[00:18:11] Speaker B: Α, ναι.
[00:18:12] Speaker A: Ναι, ναι. Δεν το ξέρεις, δεν το ξέρεις. Άρα εδώ τώρα θα μου επιτρέψεις. Νομίζω ότι ίσως διαβλέπω αυτό το φόβο που λέγαμε. Φοβήθηκα που δεν το είπα σωστό αυτό και μάλλον με τιμώρησαν με το βαθμό. Μπορεί να σημειώσαν και κάτι θετικό.
Εγώ να πω που υπήρξα δίπλα σου ως εκπαιδευτικός... ότι ήσουν και φαίνεται ότι είσαι λαλίστατη. Και μάλιστα αυτό που είχε η Αριάννα στον λόγο... ήταν ότι ο λόγος της ήταν πολύ πρωτότυπος, το περιεχόμενο της ήταν πολύ ευρηματικό, πολύ εφάνταστο, ένα παιδί που φαινόταν ότι σκέπτεται και δεν αποστηθίζει απλώς. Και αυτό θυμάσαι που σου το έλεγα πόσο σημαντικό είναι και πόσο ξυπνούσε και εμένα και με ενεργοποιούσε. Διάβαζα με ενδιαφέρον το γραπτό της Αριάννας που ήταν ένα πραγματικά ξεχωριστό γραπτό.
Αριάννα, θέλω να μου πεις, δεν θα ήθελα να σου το θυμίσω, αλλά επειδή ανοίξαμε πολλά θέματα και κάποια από αυτά δεν τα κλείσαμε, οι φόβοι έσβησαν ή υπάρχουν ακόμη.
[00:19:30] Speaker B: Δυστυχώς υπάρχουν ακόμη, γιατί τώρα πάω στο πανεπιστήμιο και δεν ξέρω πώς θα με αντιμετωπίσουν. Πήγε μια καθηγητή, μια συμμαθήτρια, φίλη μου, μια εγκρίβεια, σε πανεπιστήμιο, σε διαφορετικό από μένα, και πήγε ο καθηγητής μέσα και είπε, εγώ δεν δέχομαι ορθογραφικά λάθη. Εγώ τι θα κάνω ανάμεσα, εσύ δεν δέχεις ορθογραφικά λάθη. Θα διαβάζω για 8 και θα μου βάζει 5.
[00:19:56] Speaker A: Εντάξει, ας πούμε ότι αυτό είναι μια μονομένη περίπτωση. Και δεν είναι σαφές ότι θα σου συμβεί.
[00:20:02] Speaker B: Το ξέρω ότι είναι σαφές.
[00:20:04] Speaker A: Ίσως και ο καθηγητής να ήθελε κάτι άλλο να πει.
[00:20:07] Speaker B: Εύχομαι.
[00:20:07] Speaker A: Σε ποια σχολή η φοιτητή...
[00:20:08] Speaker B: Αυτή ήταν στο Ρέθιμνα, στο Νηπιαγωγικά.
[00:20:11] Speaker A: Ναι. Για αυτό το ρώτησα. Φαντάστηκα ότι έχει κάποια σχέση με τον εκπαιδευτικό τομέα. Ίσως αυτό ήθελε να πει, ότι όσοι είμαστε εκπαιδευτικοί, πρέπει να μάθουμε να γράφουμε σωστά, σωστό είναι αυτό, χωρίς να περιλαμβάνει τους φοιτητές και τις φοιτήτριες που ενδεχομένως αντιμετωπίζουν μαθησιακές δυσκολίες. Να πούμε ότι έχουν, εξακολουθούν οι άνθρωποι αυτοί να έχουν τα δικαιώματα εφόρου ζωής, δηλαδή έχει δικαίωμα ένας φοιτητής, μία φοιτήτρια, να ζητήσει την προφορική εξέταση, και έχει χρέος και ο εκπαιδευτικός σε όλες τις βαθμίδες και στην ανώτατη. Η ανώτατη εκπαίδευση είναι εκπαίδευση πάλι και ο εκπαιδευτικός είναι καθοδηγητής, είναι υποστηριχτής.
και πρέπει να δέχεται φυσικά την προφορική εξέταση και να την κάνει και με χαρά, πόσο μάλλον όταν και πολλές φορές, εγώ θυμάμαι στη δική μου σχολή, όχι μόνο για τους φοιτητές που είχαν δυσλεξία, μα για όλους τους φοιτητές, σε κάποια μαθήματα, και μάλιστα αρκετά δύσκολα, θυμάμαι σε πολλά μαθήματα φιλοσοφίας, μας εξέταζαν προφορικά οι εκπαδευτικοί.
Τι ονειρεύεσαι, Αριάννα, από εδώ και πέρα. Μάλλον, πριν το πούμε αυτό, θέλω να μου πεις πώς αισθάνθηκες μετά από τόσα χρόνια, με τις αποτυχίες, τις λύπες, που τις έχει το σχολείο για όλα τα παιδιά, και με τους άθλους σου, έφτασες στο τέλος αυτής της διαδρομής.
[00:21:51] Speaker B: Χαρά σίγουρα, γιατί το να διαβάζεις τόσες ώρες, για να δώσεις πανελλήνες, δυστυχώς, και να γράψεις καλά, πρέπει να διαβάζεις τόσες ώρες. Είναι πολύ δύσκολο για ένα παιδί, ειδικά με της λεξεία, αλλά και για άλλες παθηστικές δυσκολίες.
[00:22:07] Speaker A: Ναι, και να πούμε ότι ειδικά στη θεωρητική κατέθνηση, δυστυχώς έτσι όπως έχουν τα πράγματα, τα δυσκολεύει και πολύ η αποστήθηση, που είναι επιβεβλημένη.
[00:22:16] Speaker B: Προσωπικά δεν είχα δυσκολές στο να μάθω απ' έξω, αλλά το έβλεπα, γιατί μιλάω και με άλλα παιδιά που έχουν δυσλεξία και το λέγανε, ας πούμε, ότι εγώ δεν μπορούσα την ιστορία. Εγώ ευτυχώς την μπορούσα.
[00:22:33] Speaker A: Ωραία. Άρα αισθάθηκες χαρά.
[00:22:35] Speaker B: Αισθάθηκα χαρά. Αισθάθηκα ανακούφιση, πάρα πολύ ανακούφιση, γιατί το να κάνω τόσα χρόνια μαθήματα, γιατί με λίγα λόγια, ενώ τα παιδιά έπαιζαν στο δημοτικό, εγώ διάβαζα και έκανα μαθήματα για πάρα πολλές ώρες. Και αυτό το έκανα όχι μόνο τα έξι χρόνια του δημοτικού, το έκανα και σχεδόν σε όλο το γυμνάσιο και λύκειο. Μόνο στην πρώτη γυμνασίου δεν έκανα μαθήματα.
[00:23:01] Speaker C: Ναι.
[00:23:03] Speaker B: Άρα όταν σκέψω σε αυτό, τελειώνω.
[00:23:05] Speaker A: Άρα φιέρωνες διπλάσιο χρόνο στη μελέτη.
[00:23:06] Speaker B: Διπλάσιο και τριπλάσιο σε πολλές φορές.
[00:23:09] Speaker A: Είναι αυτό που λέγαμε για την κούραση. Ταυτόχρονα βέβαια αυτό σε βοηθούσε.
[00:23:13] Speaker B: Βοήθησε πραγματικά πάρα πολύ και είναι κάτι που θέλω να πω ότι επειδή έκανα αυτά τα μαθήματα δεν χρειάστηκε ποτέ, ειδικά στο Δημοτικό, να πάω σε τα ειδική τάξη.
το οποίο το θέλω πάρα πολύ σημαντικό.
[00:23:25] Speaker A: Ωραία και μπράβο στους γονείς σου που είχαν το θάρρος να το αντιμετωπίσουν και να το ψάξουν εγκαέρος να σου προσφέρουν τη βοήθεια. Μπράβο και στους εκπαιδευτικούς σου που έκαναν τη δουλειά τους σωστά.
[00:23:43] Speaker B: Ενώ υπήρχε η ειδική τάξη, οι γονείς μου δεν είχαν δεχτεί ποτέ να με πάνε, γιατί θεωρούσαν ότι άμα πάω εκεί πέρα, θα χάσω ώρα μαθαίματος.
[00:23:53] Speaker A: Βέβαια, εντάξει, σε μια ειδική τάξη οι εκπαιδευτικοί δουλεύουν και με ειδικό τρόπο. Δηλαδή, να το πούμε, δεν είναι κακό.
[00:24:00] Speaker B: Αλλά δεν το θεωρώ ούτε εγώ κακό, το θεωρώ πραγματικά πάρα πολύ καλό, γιατί επειδή υπήρχε αυτή η τάξη, έβλεπα στους μαθαίους μου που κι αυτοί είχαν προβλήματα, δε μά και κατάφερα να τα αντιμετωπίσω με κάποιο τρόπο και να μπορούν να λειτουργήσουν ως μέλος της τάξης, χωρίς να έχουν μείνει πίσω.
[00:24:21] Speaker A: Πάρα πολύ ωραίο αυτό που λες. Και, δεν ξέρω, έχω ανάγκη και ως εκπαδευτικός να το πω αυτό. Να θυμόμαστε πάντοτε ότι η πρόοδος ενός ανθρώπου γενικά σε όλα τα κομμάτια της ύπαρξής μας, όχι μόνο το γνωστικό, το πνευματικό και στο ψυχικό και στο ηθικό, είναι αποτέλεσμα των προσπαθειών που καταβάλουμε. και κάποιος μπορεί να αντιμετωπίζει τη δυσκολία της δυσλεξίας... και επειδή ακριβώς το προσπαθεί να προοδεύσει και να εξελιχθεί... γνωστικά, πνευματικά, ψυχικά, ηθικά κτλ... όπως και κάποιος άλλος ο οποίος δεν έχει δυσλεξία... και δεν έχει καμία μαθησιακή δυσκολία αλλά δεν το προσπαθεί... δεν θα προοδεύσει.
[00:25:08] Speaker B: Η προσπάθεια ανταμείβεται και το βλέπω μπροστά μου με πολλούς διαφορετικούς τρόπους. Το διάβασμα που εγώ έχω αφιερώσει, και όχι μόνο στο διάβασμα, τις ώρες στο γήπεδο, ας πούμε, για κάποιον που είναι αθλητή, το βλέπεις, βλέπεις ακριβώς τι έχεις καταφέρει. Και όταν είναι κάτι που στην αρχή ντρεπόσουνα και φτάνει στο γυμνάσιο λύκειο που Αναγκαστικά εκείνη τη στιγμή έπρεπε να σηκώσω το χέρι σου και να πεις ότι ναι, είμαι προφορική. Και να πω την αλήθεια, πρώτη γυμνασίου ντρεπόμουν πάρα πολύ. Γιατί σε όλο το δημοτικό δεν μιλούσα γι' αυτό.
[00:25:51] Speaker A: Αριένα, τα παιδιά, όταν πήρες το θέσμα να το πεις, πώς αντιμετώπισαν οι συμμαθητές και οι συμμαθητριές σου?
[00:26:00] Speaker B: Με κοίταξαν λίγο περίεργα, να πω την αλήθεια, γιατί δεν το ξέρανε.
[00:26:06] Speaker A: Ευρυδιάστηκαν ίσως. Στην πορεία...
[00:26:08] Speaker B: Στην πορεία δεν είχε καμία διαφορά. Το μόνο που το νιώθω πάρα πολύ άσχημο όταν το ακούω είναι ότι τα παιδιά μου που είναι προφορικά βοηθούνται πάρα πολύ όταν είναι και κάνουν προφορικά. Το οποίο δεν ισχύει.
[00:26:24] Speaker A: Ναι, αυτό το λέμε γιατί δεν αντιλαμβανόμαστε τη δυσκολία που αντιμετωπίζουν και τον κόπο που καταβάλουν και όλα αυτά που είπες πριν.
[00:26:34] Speaker B: Γιατί το να μου λέει, είσαι μαθαίτριά μου, εντάξει, τώρα θα πας προφορικά, θα βοηθηθείς, δεν ισχύει, γιατί άμα δεν έχω διαβάσει, δεν θα γράψω τα 19 που είχα γράψει.
[00:26:44] Speaker A: Ακριβώς. Και να πούμε ότι στην προφορική εξέταση, οι εκπαιδευτικοί δεν βοηθούν τα παιδιά, δεν τους υποδεικνύουν απαντήσεις. Το μόνο που κάνουν είναι ότι τα αντιμετωπίζουν με επιστημοσύνη, με παιδαγωγικό ενδιαφέρον, και μπορούν να τους διαβάσουν τα θέματα σε περίπτωση που δυσκολεύονται στην ανάγνωση, στην κατανόηση. Δεν θα τους υποδείξουν τις απαντήσεις.
[00:27:09] Speaker B: Και αυτό είναι πολύ σημαντικό που το κάνουν, ειδικά και στις Πανελλήνες για όσα παιδιά θα δώσουν. Να το ξέρετε, έχεις το δικαίωμα να πεις ότι θέλω να μου διαβάσεις τα θέματα. Είναι πάρα πολύ σημαντικό και γιατί εγώ το έχω κάνει πολλές φορές και το λάθος, και έχει τύχει να γράφουμε γάμα θέμα, για όσοι ξέρουν, είναι με ένα ποίημα ή ένα κείμενο και γράφεις ό,τι σου ζητάει η ερώτηση, λογοτεχνικό δηλαδή. Είχε τύχει να γράφει παρτίδα σκάκι και εγώ να έχω διαβάσει πατρίδα σκάκι. Και ναι, είναι πάρα πολύ αστείο. Εντάξει, την τράπηκα πάρα πολύ, γιατί το έχω διαβάσει.
[00:27:49] Speaker A: Εγώ νομίζω ότι είναι πολύ ποιητικό. Είναι πολύ ποιητικό, σαν ένα νεοτερικό ποίημα.
[00:27:54] Speaker B: Μακάρι να ήταν τόσο, αλλά έχασα λίγο τις μονάδες εκείνη την ώρα. Εντάξει.
[00:28:01] Speaker A: Μπορεί να μην τις έχασες, Αριάννα.
[00:28:02] Speaker B: Όχι, τις είχα χάσει, γιατί μου το αποκτήγητης. Ήταν σε τεστ.
[00:28:07] Speaker A: Εντάξει.
[00:28:08] Speaker B: Αλλά εντάξει, τουλάχιστον γέλασε όλη τάξη.
[00:28:11] Speaker A: Σε ενόχλησε αυτό?
[00:28:14] Speaker B: Εκείνη τη στιγμή είχα ντραπή λίγο, γιατί οι άλλοι γράφανε για τον έρωτα με λίγα λόγια ήταν, και εγώ έγραφα και για τον παντρετισμό, το οποίο είναι πολύ αστείο, και είπα το ξαναγράψω μετά.
[00:28:29] Speaker A: Άρα είναι πολύ σωστό αυτό που είπες, ότι πρέπει όταν έχουν αυτό το φόβο, ότι ίσως δεν αντιλαμβάνονται σωστά ένα θέμα, να ζητούν τη βοήθεια. Είναι και δικαίωμά τους, αλλά είναι και η ευκαιρία τους. Λίγο πριν κλείσουμε. Αριάννα, θέλω να μου πεις δύο πράγματα. Το πρώτο είναι σε ένα παιδάκι... που βρίσκεται τώρα στην πρώτη, ας το πούμε, σε έναν έφηβο. Σε ένα παιδί στην αρχή της εφηβείας μάλλον. Όπως ήσουν εσείς την πρώτη γυμνασίου που ανακοίνωσες τελικά... μπροστά σε όλη την τάξη, για πρώτη φορά, ότι θα εξεταστείς προφορικά. Και που το σχολείο αρχίζει λίγο και δυσκολεύει στη δευτεροβάθμια εκπαίδευση.
Αν είχες όλα αυτά τα παιδιά, γιατί είναι πολλά, απέναντί σου και έπρεπε να τους δώσεις μία σύμβουλη, αυτή που θα θεωρούσες την πιο σημαντική, ποια θα ήταν για να τα βοηθήσεις.
[00:29:32] Speaker B: Θέλω να πω αυτό που βοήθησε εμένα, αυτό ήταν κάπου στην 6η Δημοτικού που έγινε. Θυμάμαι ότι ήμουν συντάξει και έκλαιγα γιατί δεν γράψω καλά στην ορθογραφία. Και είναι μια καθηγητή που την αγαπώ πάρα πολύ και με βοήθησε πάρα πολύ πραγματικά. Την είχα τα τρία τελευταία χρόνια του δημοτικού.
[00:29:54] Speaker A: Αν θες να πεις το όνομά της.
[00:29:55] Speaker B: Αργυρό τη λέγανε. Επίθετα δυστυχώς δεν θυμάμαι.
[00:29:58] Speaker A: Ωραία, να τους τιμούμε τους εκπαιδευτικούς. Να είναι καλά η κυρία Αργυρόπου και να είναι. και να είναι καλά για να είναι και τα παιδιά που έχουν την τύχη να τις συναντούν. Αυτό είναι ένα μήνυμα, συχνόμοι, να το πούμε και για τους εκπαιδευτικούς στα ελληνικά σχολεία, ότι υπάρχουν άνθρωποι που νοιάζονται, που είναι επαγγελματίες, που βοηθούν τα παιδιά. Ο δάσκαλος, η δασκάλα, ο εκπαιδευτικός, οι καθηγήτρια, ο καθηγητής. Είναι ένα επάγγελμα λειτούργημα. Και να είναι όλοι καλά οι άνθρωποι που το βλέπουν έτσι.
και αυτοί που δεν το βλέπουν, πάντα υπάρχει περιθώριστη ζωή να κάνουμε στροφή, γιατί μπαίνουμε μέσα στην τάξη και καθορίζουμε στην ουσία το μέλλον της κοινωνίας, να το συνειδητοποιήσουμε αυτό. Όχι απόλυτα, αλλά σε έναν βαθμό. Τι έκανε λοιπόν αυτή η καθηγητρία, η δασκάλα?
[00:30:49] Speaker B: Εκείνη την ώρα, εγώ θυμάμαι να έκλαιγα, να είμαι... και να μην... δεν θυμάμαι. Έκλαιγα, ας πούμε, ήμουν πολύ άσχημη, πολύ συναχωρημένη.
[00:30:59] Speaker A: Απογοητευμένη.
[00:31:00] Speaker B: Και θυμάμαι να μου λέει ότι αυτό που είχατε πει και ο Άϊ Στάιν έχει δυσλεξία. Και εκείνη τη στιγμή κάτι έβγαλε νόημα ότι δεν είμαι... Δεν ξέρω πώς να το πω. Δεν είμαι...
[00:31:13] Speaker A: Δεν ειστερείς.
[00:31:14] Speaker B: Δεν ειστερώ. Δεν είμαι κατώτερη. Δεν είμαι τίποτε. Είμαι πολύ καλύτερη.
[00:31:19] Speaker A: Πολύ καλύτερη από ό,τι πίστευες.
[00:31:21] Speaker B: Από ό,τι πίστευα. Ένιωσα ότι πραγματικά εκείνη την ώρα αξίζει όλο αυτό που κάνω.
Και μετά από αυτό, να πω την αλήθεια, εντάξει, εκτός ότι ντράπηκα λίγο στην πρώτη γυμνασίου, όπου το θυμάμαι ότι ο Άισταν έχει δυσλεξία, λέω ότι εντάξει, είναι ο Άισταν, δηλαδή. Εγώ τι έχω να φοβηθώ, ας πούμε, τι έχω να ντραπώ.
[00:31:43] Speaker A: Σωστά. Ξέρεις κάτι, Ανά, είχα σκοπό κάτι να πω στο τέλος, αλλά νομίζω το είπες εσύ καλύτερα από ό,τι θα μπορούσα να φανταστώ. Και μάλιστα το τόνισες. Δεν σε βλέπουν τώρα, εγώ βλέπω έτσι και με την πάθος που κουνούν στα χέρια σου. Αυτό που είπες ότι αξίζει, αξίζεις, φυσικά και αξίζεις. Όλοι οι άνθρωποι έχουμε πολύ μεγάλη δυναμική. που αξίζει να την αξιοποιήσουμε. Και φυσικά και δικαιούμαστε να μας δίνουν οι άλλοι ευκαιρίες, πόσο μάλλον τα παιδιά είναι μικρά, σε ηλικία και πιο άοπλα, αλλά αξίζει και να δημιουργούμε, είτε έχουμε τη συλλεξία, είτε αντιμετωπίζουμε οποιαδήποτε άλλη δυσκολία. είτε και δεν αντιμετωπίζουμε καμία δυσκολία να δημιουργούμε ευκαιρίες που θα μας επιτρέπουν να ξεδιπλώσουμε τον εαυτό μας, να δούμε τις κλίσεις του, να δούμε την ομορφιά του, τα εφόδια του και να τον θαυμάζουμε και λίγο τον εαυτό μας. Αριάννα, σε ευχαριστώ πάρα πολύ που ήσουν εδώ σήμερα. Βλέπω ότι θέλεις κάτι να πεις. Να το πεις.
[00:32:56] Speaker B: Θα ήθελα να πω κάτι γιατί εγώ άμα ήμουν αλήκειο, τώρα ξανά, είναι κάτι που θα ήθελα να μάθω. Είναι το πώς είναι η δυσλεξία και όχι μόνο υπερφορική έξω από τις Πανελλήνιες. Και άμα μου επιτρέπετε να μιλήσουμε λίγο γι' αυτό.
[00:33:12] Speaker A: Βεβαίως.
[00:33:16] Speaker B: Αρχικά δεν είναι κάτι που εκείνη την ώρα πρέπει να το σκέφτεσαι, για όσους δίνετε για εγκρήπιο, γιατί όλοι πάτε σε ένα διαφορετικό σχολείο, από τους μαθητές σας που δεν έχουν μαθητιακές δυσκολίες, ή δεν είναι γενικότερα προφορικά εξετάζομενοι.
[00:33:35] Speaker A: Ναι, εξετάζονται σε ένα άλλο εξεταστικό κέντρο.
[00:33:37] Speaker B: Και είστε όλοι το ίδιο. Δεν υπάρχει καμιά ντροπή. Οι περισσότεροι που έχω γνωρίσει, όπως εγώ, έχουν αντιστασία.
Μέσα στο σχολείο υπάρχει και γιατρός και ψυχολόγος, άμα χρειαστείτε εκείνη τη στιγμή. Υπάρχουν καθηγητές οι οποίοι φαίνονται ότι αγαπάνε αυτό που κάνουν. Και εντάξει, σίγουρα την ώρα που γράφουμε αυτό το τριώρο είναι λίγο αυστηρά.
[00:34:07] Speaker A: Αλλά μετά είναι αυστηρά για να είναι.
[00:34:10] Speaker B: Και αντικειμενικά και δίκαια. Και μετά λες και ότι αλλάζει ένα γοδόντα. Επιτρέπεται να φας, να πάρεις μια μπάρα, κάποιος έχει φέρει μπισκότα ας πούμε, και μπορείς να φας, να μιλήσεις όσο δεν μιλάς για τα μαθήματα. Μιλάς με τους ίδιους καθηγητές, στον διάδρομο περιμένεις για προφορικά να κάνουν πλάκα.
Ναι, δηλαδή φεύγει το άγχος σου. Όταν δεν είναι η εκθέση που ήταν η πρώτη φορά, εγώ είχα πεθάνει από το άγχος, γιατί και είμαι κι ανχώδης βέβαια. Αλλά δεν ήξερα τι με περιμένει και όταν ήρθε συγκεκριμένη την ψυχολόγος συγκεκριμένη και ξεκίνησε να μου λέει αστεία και μιλάγαμε για τις διακοπές, λες γιατί το ξέχασα και μετά μπήγα και έδωσα έκθεση και ήταν το πιο εύκολο πράγμα, τελείωσα.
[00:34:56] Speaker A: Χαίρομαι πολύ που με διέκοψες. Ήταν πάρα πολύ σημαντική αυτή η παρέμβαση που έκανες. Αριάννα, τώρα θα σε ευχαριστήσω δίπλα που ήρθες, που μας τα είπες τόσο ωραία, που απενεχοποίησες τις μαθησιακές δυσκολίες. Είμαι περήφανη για την πρόοδό σου και σου εύχομαι τα καλύτερα.
[00:35:24] Speaker B: Ευχαριστώ πολύ που με φέρατε εδώ πέρα. Δεν μπορώ να περιγράψω το πώς νιώθω για όλο αυτό και δεν μπορώ να... Και τελευταίο πράγμα που θα πω για να το κλείσουμε είναι ότι εύχομαι για όσα παιδιά το ακούνε και για όσους γονείς κιόλας που μπορούν να το ακούσουν Η μαθησιακή σχολεία δεν είναι κάτι, κάποιο εμπόδιο όπως είπα και άμα το θεωρούμε εμπόδιο είναι κάτι το οποίο μπορείς να το πηδήξεις και μπορείς να μετά να συνεχίσεις.
[00:35:56] Speaker A: Μπορείς να το προσπεράσεις δηλαδή.
[00:35:59] Speaker B: Μπορείς και το έχω δει να γίνεται και προσωπικά το έχω δει να γίνεται.
[00:36:04] Speaker A: Γιατί πια Ναι, αυτό μας το απέδειξε.
[00:36:07] Speaker B: Δεν το νιώθω.
[00:36:08] Speaker A: Καλή σταδιοδρομία.
[00:36:10] Speaker B: Ευχαριστώ πολύ και καλή επιτυχία στις Πανελλήνες και για ό,τι άλλο μπορούν να δίνουν ή να κάνουν όσοι μας ακούνε και ευχαριστώ πολύ.
[00:36:18] Speaker A: Εμείς ευχαριστούμε, Ριάννα, να μας διαφώτισες πραγματικά. Εμείς κάπου εδώ θα σας αποχαιρετήσουμε μέχρι την επόμενη εκπομπή, που κάποιος άλλος νέος, κάποια άλλη νέα, θα θέλει να μας μιλήσει και εμείς θα αφήσουμε ανοιχτά τα μικρόφωνα για να τους ακούσουμε.
